Asbestattest

Asbestattest gemeenschappelijke delen: voor wie geldt de verplichting?

Ja, een asbestattest voor de gemeenschappelijke delen is verplicht. Niet voor u als individuele eigenaar, maar voor de vereniging van mede-eigenaars. Gaat het om een gebouw in mede-eigendom in het Vlaams Gewest met bouwjaar 2000 of ouder, dan moet die vereniging uiterlijk op 31 december 2026 over een afgeleverd attest voor de gemene delen beschikken. Er hoeft daarvoor niets te koop te staan.

Stef Peeters, gecertificeerd asbestdeskundigeAlle artikels

Voor wie geldt de verplichting precies?

De plicht staat op naam van de vereniging van mede-eigenaars. Dat is een wezenlijk verschil met alles wat u voor uw eigen woonruimte regelt. U krijgt als mede-eigenaar geen persoonlijke taak toegewezen, want de vereniging is opdrachtgever en de factuur komt op haar naam. In de praktijk voert de syndicus de verplichting uit. Hij ondertekent de opdracht met volmacht van de vereniging. Is er geen syndicus, dan regelen de mede-eigenaars het samen. Dat laatste komt vaker voor dan mensen denken, zeker in kleinere residenties met drie of vier kavels waar het beheer onderling verdeeld wordt. Een huurder of een bewoner zonder eigendomsrecht staat volledig buiten deze beslissing. Hij kan het dossier wel aankaarten, maar hij kan het niet aanvragen. Wat de vereniging moet laten onderzoeken, staat op de pagina over het [asbestattest voor de gemene delen](/asbestattest-gemene-delen).

Welke gebouwen vallen onder deze plicht?

Gebouwen in mede-eigendom in het Vlaams Gewest met bouwjaar 2000 of ouder. Het bouwjaar in de kadastrale legger is de referentie. In Brussel en Wallonië bestaat deze regeling niet, ook niet voor een beheerder die aan beide kanten van de taalgrens gebouwen opvolgt. Twee misvattingen duiken geregeld op. De eerste is dat een opknapbeurt het gebouw uit de regeling haalt. Een renovatie na 2000 verandert het bouwjaar in principe niet, hoe fris de hal en de liftkoker er vandaag ook uitzien. De tweede is dat een kleine residentie buiten schot blijft. De plicht hangt niet af van het aantal appartementen. Eén situatie vraagt geen onderzoek. Bestaan de gemene delen enkel uit bijvoorbeeld een gezamenlijke oprit, een buitenparking of een tuin, zonder toegankelijke constructie, dan is er geen attest nodig.

Hoe controleert u of uw residentie eronder valt?

Met twee stukken die de meeste verenigingen al in een map hebben zitten. Het eerste is de kadastrale legger, want daar staat het bouwjaar dat beslist. Het tweede is de basisakte of het reglement van mede-eigendom, want daarin staat wat als gemeenschappelijk aangeduid is. Het dagelijkse gebruik bepaalt dat niet, de akte wel. Loop daarna in gedachten door het gebouw. Komt u een inkomhal, een traphal, een kelder, een technisch lokaal, een gevel of een dak tegen die zo aangeduid zijn, dan valt de residentie onder de gewone regeling. Bij een bezoek ter plaatse merk ik dat vooral bergruimtes en stookplaatsen onduidelijk blijven, omdat ze jarenlang door één bewoner gebruikt werden en zo stilzwijgend privatief gingen aanvoelen. Twijfelt u na die oefening nog, doe dan de [woningcheck voor de gemene delen](/quiz/gemene-delen).

Wat betekent de verplichting bij een verkoop?

Vanaf 1 januari 2027 komt er een tweede moment bij. Wie dan een appartement verkoopt in een gebouw met gemene delen, moet bij het sluiten van de verkoopovereenkomst beschikken over een geldig attest voor die gemene delen. Dat staat in artikel 33/14 van het Materialendecreet. Ontbreekt het stuk, dan kan de koper de nietigheid van de verkoop vorderen. De einddatum voor de vereniging zelf blijft 31 december 2026. De twee data hangen dus aan elkaar vast. Wie in 2027 te koop zet, is afhankelijk van een beslissing die op de algemene vergadering valt en niet van zijn eigen tempo. Een immokantoor dat een woonblok goed kent, vraagt daar vandaag al naar bij de start van een opdracht. Welke stukken er verder bij een overdracht horen, leest u op de pagina over het [asbestattest bij verkoop](/asbestattest-verkoop). De volledige kalender staat in het artikel over [wanneer het attest er moet zijn](/kennisbank/wanneer-asbestattest-gemeenschappelijke-delen).

Wat geldt er bij een schenking of een erfenis?

Voor uw eigen appartement loopt de plicht bij een schenking al even lang als bij een verkoop, met dezelfde ingangsdatum van 23 november 2022. Erven ligt anders. Louter erven vraagt op zich geen attest. De erfgenamen kunnen het appartement dus aanvaarden zonder dat er een dossier nodig is. Zodra zij het nadien verkopen of wegschenken, geldt de plicht wel. Voor de gemeenschappelijke delen verandert een overlijden niets. De verplichting rust op de vereniging en blijft daar ongeacht wie de kavels in handen heeft. In families die een appartement uit een nalatenschap te koop zetten, zie ik dat die twee sporen door elkaar lopen. Men denkt dat alles opnieuw begint bij de erfgenamen, terwijl de vereniging gewoon haar eigen agenda volgt.

Wat is niet verplicht, ook al wordt het vaak gedacht?

Drie dingen vallen buiten deze plicht. Een dossier voor uw eigen appartement hoort er niet bij. Dat spoor staat er volledig los van. Bij verkoop of schenking loopt die plicht sinds 23 november 2022 voor alles wat geheel of gedeeltelijk gebouwd is vóór 2001. Verkoopt u niet, dan is 31 december 2031 de einddatum voor uw privatieve deel. Dat ruimere spoor staat in het artikel over [de verplichting tegen 2032](/kennisbank/asbestattest-verplicht-2032-elke-eigenaar). Werken aan het gebouw horen er evenmin bij. Het dossier stelt vast wat aanwezig is en in welke staat. Het legt geen ingreep op. En er is geen opdracht om elke ruimte binnenstebuiten te keren. Het onderzoek bij een overdracht is niet-destructief, en standaard gaat het over de gemene delen die bereikbaar zijn zonder een appartement te betreden. Op vraag van de vereniging kan die omvang breder gezet worden.

Hoe krijgt u zekerheid bij uw syndicus?

Met een kort bericht waarin u drie dingen vraagt. Vraag eerst welk bouwjaar er in de legger staat voor uw gebouw. Vraag daarna welke ruimtes volgens de akte gemeenschappelijk zijn. En vraag ten slotte of het punt al op een vergadering besproken werd, met de notulen als bijlage. Eén woord bepaalt daarbij het antwoord dat u nodig hebt. Op 31 december 2026 moet OVAM het attest afgeleverd hebben. Een getekende opdracht is op die dag niet genoeg, en een bezoek dat al gebeurd is evenmin. Vraag dus niet of er iets besteld is, maar of OVAM het document al uitgereikt heeft. Komt er geen duidelijk antwoord, herhaal de vraag dan per e-mail, zodat er een spoor van bestaat. Ik kom zelf langs in Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant. Hoe deze plicht verschilt van het EPC, leest u in het artikel over [EPC of asbestattest voor de gemene delen](/kennisbank/epc-gemene-delen-verplicht).

Veelgestelde vragen

Is een asbestattest voor de gemeenschappelijke delen verplicht?
Ja. Voor een gebouw in mede-eigendom in het Vlaams Gewest met bouwjaar 2000 of ouder moet de vereniging van mede-eigenaars uiterlijk op 31 december 2026 over een afgeleverd asbestattest voor de gemene delen beschikken. Die plicht staat in artikel 33/9 van het Materialendecreet en hangt niet vast aan een verkoop of een verhuis.
Moet ik als individuele eigenaar zelf iets laten opmaken voor de gemene delen?
Nee. De verplichting voor de gemene delen staat op naam van de vereniging van mede-eigenaars, die ook de factuur krijgt. In de praktijk voert de syndicus ze uit met volmacht van de vereniging. Voor uw eigen appartement hebt u wel een apart dossier nodig bij verkoop of schenking, en zonder verkoop uiterlijk op 31 december 2031.
Is er een attest nodig als er geen syndicus aangesteld is?
Ja. Zonder syndicus blijft de verplichting op de vereniging van mede-eigenaars rusten en regelen de mede-eigenaars het samen. Spreek dan vooraf af wie de opdracht ondertekent, wie de deskundige binnenlaat en hoe het bedrag over de kavels verdeeld wordt. Die afspraken kosten in kleine residenties de meeste tijd, niet het onderzoek zelf.
Moeten erfgenamen een attest voor de gemene delen regelen?
Nee. Louter erven vraagt op zich geen attest, en voor de gemeenschappelijke delen rust de plicht hoe dan ook op de vereniging van mede-eigenaars. Verkopen of wegschenken de erfgenamen het appartement nadien, dan hebben zij daarvoor wel een dossier voor dat privatieve deel nodig, met dezelfde ingangsdatum van 23 november 2022.
Stef Peeters

Geschreven door

Stef Peeters

Gecertificeerd asbestdeskundige, erkend door OVAM. Doet zelf de plaatsbezoeken in Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant.

Wilt u weten welke documenten u nodig hebt?

Doe de gratis woningcheck, resultaat in 1 minuut.

Start de check
Klaar om te starten?

Ontdek wat u moet regelen

Persoonlijk overzicht op basis van uw situatie. Gratis.