Asbestattest

Wanneer is een asbestattest verplicht in Vlaanderen?

Een asbestattest is verplicht bij de verkoop en bij de schenking van een woning of gebouw dat geheel of gedeeltelijk gebouwd is vóór 2001. Die regel geldt sinds 23 november 2022. Wanneer het document op tafel moet liggen, telt even zwaar als de vraag of het nodig is: het hoort er te zijn bij het compromis.

Stef Peeters, gecertificeerd asbestdeskundigeAlle artikels

Bij welke handelingen is het document vandaag verplicht?

Twee handelingen zetten de verplichting in gang: verkopen en schenken. Beide gelden sinds 23 november 2022 en beide slaan op gebouwen die geheel of gedeeltelijk dateren van vóór 2001. Het maakt daarbij niet uit of het om een rijwoning, een vrijstaande woning, een appartement, een garagebox of een handelspand gaat. Wat mensen het vaakst verrast, is dat de regel aan de handeling hangt en niet aan de staat van het gebouw. Een pand dat volledig gerenoveerd is en waar geen enkel oud materiaal meer zichtbaar lijkt, valt er even goed onder als een woning waar nooit iets aan gedaan is. De bouwdatum bepaalt de verplichting, niet de indruk die de woning maakt. Ook de reden van de overdracht speelt geen rol. Een verkoop binnen de familie, een verkoop aan een aannemer die de woning wil slopen of een schenking aan de kinderen: telkens is het hetzelfde document dat gevraagd wordt. Wat er verder bij een overdracht komt kijken, staat op de pagina over het [asbestattest bij verkoop](/asbestattest-verkoop).

Hoe weet u of uw gebouw van vóór 2001 dateert?

De wetgeving spreekt over gebouwen die geheel of gedeeltelijk gebouwd zijn vóór 2001. Dat woord gedeeltelijk doet meer werk dan het lijkt. Een woning uit 2008 met een garage die er in 1992 al stond, valt onder de verplichting. De jongere hoofdbouw heft de oudere aanbouw niet op. In de praktijk levert dat drie soorten twijfelgevallen op. • Een woning die rond de eeuwwisseling is opgetrokken, waarbij de vergunning van 1999 is en de ingebruikname van 2001 • Een nieuwbouw op de plaats van een oudere woning, waarbij een zijgevel of een kelder van het vorige gebouw behouden bleef • Een hoeve of een langgevelwoning die in fasen is uitgebreid, waarbij elk deel een eigen bouwjaar heeft Bij twijfel is de vergunningshistoriek bij de gemeente het vertrekpunt, samen met de kadastrale gegevens. Kunt u niet hard maken dat elk deel van het gebouw dateert van 2001 of later, dan vertrekt u het best van de verplichting. Dat is doorgaans sneller en goedkoper dan een discussie aan de tafel van de notaris.

Welke gebouwen op het perceel tellen mee?

Alles wat mee overgedragen wordt en als gebouw geldt. Dus niet enkel het huis, maar ook de garage, de tuinberging, de stal, het tuinhuis in metselwerk en het atelier achteraan. Dat is precies waar een eigenaar zich vaak op verkijkt: het woonhuis is grondig gerenoveerd, maar de berging achteraan draagt nog een golfplaten dak uit de jaren zeventig. Het onderzoek dat bij een overdracht hoort, is niet-destructief. Er wordt niets opengekapt en er worden geen wanden uitgebroken. Dat betekent ook dat elke ruimte bereikbaar moet zijn op het moment van het bezoek. Een zolder waar geen ladder naartoe staat of een kruipkelder die volgestapeld is, kan niet beoordeeld worden. Een klein appartement met één kelderberging is daardoor een heel ander bezoek dan een woning met vier bijgebouwen. Dat verschil zit ook in de kostprijs: voor een appartement geldt een richtprijs vanaf € 425, voor een woning € 500 tot € 650.

Wanneer moet het attest er precies zijn?

Op het moment van het compromis. Dat is het scharnierpunt waar veel dossiers stroef lopen, want de meeste mensen denken aan de notariële akte. Die komt weken later en dan is het te laat om het onderzoek nog rustig in te plannen. Reken terug vanaf die datum. Na een aanvraag volgt binnen één werkdag een prijsvoorstel per e-mail. Na het plaatsbezoek duurt het twee tot vier werkdagen voor het verslag klaar is en geregistreerd wordt in de OVAM-databank, waarna het zichtbaar wordt in de woningpas. Daar komt de tijd bij om een bezoek in te plannen dat voor beide partijen past. Wie een woning te koop zet zonder het document, komt het vaakst in de knel bij een snelle verkoop. Twee bezichtigingen en een bod binnen de week zijn geen uitzondering. Ligt de datum van het compromis al vast, dan is een plaatsbezoek binnen 24 tot 48 uur mogelijk. Welke stukken er verder klaar moeten liggen, leest u bij de [documenten voor het compromis](/kennisbank/compromis-tekenen-documenten).

Wanneer hebt u geen asbestattest nodig?

Er zijn vier situaties waarin het vandaag niet moet. • Het gebouw is volledig opgetrokken in 2001 of later, zonder ouder bouwdeel • U verhuurt het pand, want een huurovereenkomst valt vandaag buiten de regel • U erft een woning en laat ze voorlopig zoals ze is • U blijft er zelf wonen en draagt niets over Bij die derde situatie past een nuance. Louter erven vraagt op zich geen attest, maar zodra de erfgenamen verkopen of schenken, geldt de gewone regel. Families die een woning verdelen, botsen daar vaak op wanneer het dossier al bij de notaris ligt. De stappen voor zo'n dossier staan in het artikel over een [geërfde woning verkopen](/kennisbank/geerfde-woning-verkopen-stappenplan). Voor verhuur is de rust tijdelijk. Wat er voor verhuurders verandert, staat uitgewerkt bij het [asbestattest bij verhuur](/kennisbank/asbestattest-bij-verhuur-wat-verandert-er).

Welke data komen er de komende jaren aan?

De verplichting groeit in stappen en die stappen liggen al vast. De gemene delen van een appartementsgebouw van vóór 2001 moeten in orde zijn tegen 31 december 2026, dus de facto vanaf 2027. Dat gaat over de traphal, het dak, de gevels, de kelderverdieping en de stookplaats. Die opdracht ligt bij de vereniging van mede-eigenaars en niet bij één eigenaar apart, zoals beschreven bij de [gemene delen en de VME](/kennisbank/asbestattest-appartement-vme-2027). Tegen 2032 moet elk gebouw van vóór 2001 een attest hebben, ook wanneer er niets verkocht of geschonken wordt. Op dat moment hangt de verplichting aan het eigendom zelf. Voor wie nu al twijfelt tussen wachten of handelen, is de rekensom eenvoudig. Een eigenaar die binnen vijf jaar iets van plan is met de woning, komt hoe dan ook bij hetzelfde bezoek uit. Vroeg laten opmaken geeft bovendien ruimte om eerst iets aan te pakken dat in het verslag opduikt.

Hoe lang blijft het attest daarna geldig?

Tien jaar, tenzij er asbest met een verhoogd risico wordt vastgesteld. Dan geldt een kortere termijn. Eén bezoek dekt dus doorgaans een hele periode waarin u de woning bewoont, verhuurt of later overdraagt. Dat maakt de timing minder scherp dan mensen vrezen. Een attest dat vandaag wordt opgemaakt en waarvan de verkoop pas over drie jaar komt, is dan nog altijd bruikbaar. Wat de looptijd wel doorkruist, zijn grondige werken waarbij materialen worden weggehaald of toegevoegd. Het verslag beschrijft de toestand van het gebouw op het moment van het bezoek. Meer daarover staat bij de [geldigheid van het attest](/kennisbank/asbestattest-geldigheid). Houd ook voor ogen wat het document wel en niet doet. Het legt vast welk materiaal waar zit en in welke staat het is. Werken uitvoeren is een aparte opdracht met een eigen firma en een eigen kostprijs. Ik doe de plaatsbezoeken zelf in Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant. Oost-Vlaanderen en West-Vlaanderen bedien ik niet. Weet u niet zeker wat uw situatie vraagt, begin dan met de [woningcheck](/quiz) of bekijk de werking in de [regio Antwerpen](/regio/antwerpen).

Veelgestelde vragen

Is een asbestattest verplicht bij de verkoop van een appartement?
Ja, wanneer het gebouw geheel of gedeeltelijk dateert van vóór 2001. Voor de verkoop hebt u het attest van uw privatieve deel nodig, dus uw appartement en de bijhorende kelderberging of garage. De gemene delen vormen een apart dossier dat bij de vereniging van mede-eigenaars ligt en tegen 31 december 2026 in orde moet zijn.
Geldt de verplichting ook bij een schenking aan de kinderen?
Ja. Sinds 23 november 2022 geldt dezelfde voorwaarde bij schenking als bij verkoop: elk gebouw dat geheel of gedeeltelijk gebouwd is vóór 2001 heeft een attest nodig. Dat de woning in de familie blijft, verandert daar niets aan. De notaris vraagt het document op bij de voorbereiding van de akte, en dat moment komt sneller dan verwacht.
Hebt u een attest nodig voor een woning uit 2005?
Voor een gebouw dat volledig is opgetrokken in 2001 of later, hoeft het niet. Kijk wel na of er geen ouder bouwdeel meegaat in de verkoop. Een garage, een berging of een kelder die er vroeger al stond, maakt van het geheel alsnog een gebouw dat gedeeltelijk dateert van vóór 2001, met de verplichting die daarbij hoort.
Moet het attest al klaar zijn voordat u de woning te koop zet?
Wettelijk moet het er zijn op het moment van het compromis. In de praktijk is het verstandiger om vroeger te beginnen, want een bod kan er binnen enkele dagen liggen. Reken op één werkdag voor een prijsvoorstel, een afspraak voor het plaatsbezoek en daarna twee tot vier werkdagen voor het verslag en de registratie.
Is een asbestattest verplicht als u een woning enkel erft?
Louter erven vraagt op zich geen attest. De verplichting komt in beeld zodra de erfgenamen de woning verkopen of schenken. Blijft de woning in de familie en wordt er niets overgedragen, dan valt ze onder de bredere regel die tegen 2032 voor elk gebouw van vóór 2001 geldt. Dat geeft ruimte om het rustig te plannen.
Stef Peeters

Geschreven door

Stef Peeters

Gecertificeerd asbestdeskundige, erkend door OVAM. Doet zelf de plaatsbezoeken in Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant.

Wilt u weten welke documenten u nodig hebt?

Doe de gratis woningcheck, resultaat in 1 minuut.

Start de check
Klaar om te starten?

Ontdek wat u moet regelen

Persoonlijk overzicht op basis van uw situatie. Gratis.